امروز یکشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۸ ۱۰:۴۹

مقالات

کاشت گوجه فرنگی

زراعت یار  ۱۳۹۷/۱۲/۲۲
اگر میوه و سبزیجات مختلفی پرورش می دهید، کاشت گوجه فرنگی می تواند برای شما شانس بیشتری به ارمغان بیاورد. در واقع ارقام مختلف گوجه فرنگی در طعم های خوشمزه و فواید بی نظیر سلامتی، گیاهی بسیار مفید و با ارزش می باشد. لذا با مراقبت های صحیح از گیاه گوجه فرنگی در مراحل مختلف کاشت، داشت و برداشت، می توانید از یک محصول موفق گوجه فرنگی در طول سال، لذت ببرید.

انتخاب مکانی مناسب برای کاشت گوجه فرنگی

  1. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 1
    1
    در صورت امکان، گوجه فرنگی را بطور مستقیم در زمین بکارید. شما می توانید تقریباً هر رقم از گیاه گوجه فرنگی که تمایل دارید را بکارید. کاشت گوجه فرنگی به دو روش کلی انجام می شود:
    1- کاشت مستقیم بذر گوجه فرنگی در زمین
    2- کاشت بذر گوجه فرنگی در جعبه کاشت (سینی نشاء)
    اگر بذرهای گوجه فرنگی را در جعبه ی کاشت (سینی نشاء) بکارید می توانید از مزایای این کار استفاده نمایید. یکی از مهمترین مزایای کاشت بذر در جعبه کشت، استفاده بهتر از زمان است. در واقع شما می توانید در فصل سرما که امکان کاشت مستقیم گوجه فرنگی وجود ندارد، در داخل یک محیط بسته و گرم شروع به نشاء گیری کنید و به این ترتیب بمحض اینکه نشاء های گوجه فرنگی آماده شد هوا نیز گرمتر شده است و می توانید آنها را به زمین اصلی منتقل کنید.
    • برای کاشت و پرورش گوجه فرنگی، باید مکانی پیدا کنید که هر روز 6 تا 8 ساعت نور خورشید دریافت کند. اگر بیماری های خاکزاد در زمین وجود داشته باشد، نیاز به زمان بیشتری برای استریل کردن کل منطقه و یا جایگزینی خاک خواهید داشت. 
    • بیماری های خاکزاد گیاهی یا soil-borne diseases، در اثر  کاهش تنوع زیستی میکروارگانیسم های مفید خاک بوجود می آیند. در واقع برگرداندن میکروارگانیسم های سودمند خاک که به پاتوژن ها حمله می کنند، در جلوگیری از بیماری ها مؤثرن.
     
  2. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 2
     
    2
    بستر کاشت گوجه فرنگی را خودتان بسازید.  اگر شما در مورد آلودگی های خاک باغتان نگران هستید، ساخت بستر کاشت برای گوجه فرنگی ها، همانند تصویر بالا گزینه بسیار خوبی است. حتی در صورت لزوم  می توانید  خاک را تعویض کنید. خاک های سبک مثل لومی شنی، باعث زهکشی و هوادهی بهترِ خاک خواهد شد. (انواع بافت خاک گلخانه
    • معایب ساخت بستر کشت با چوب شامل: 
      - پرداخت هزینه بمنظور تهیه ی تخته و چوب و خاک سالم
      - خشک شدن سریع تر بسترهای کاشت نسبت به سطح خاک در زمین
     
  3. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 3
     
    3
    اگر فضای محدودی برای پرورش گوجه فرنگی دارید، از سطل های کاشت، استفاده کنید.  یکسری از سطل ها به آسانی قابل حمل می باشند. اگر فضای زیادی ندارید، سطل های کاشت برای  پرورش گوجه فرنگی گزینه ی خوبی هستند. البته، آنها نیاز به آبیاری مکرر دارند، زیرا سریعاً سطح خاکشان خشک می شود. اگر درمنطقه ای با بادهای شدید زندگی می کنید، باید برای حفاظت از سطلها، هزینه های بیشتری پرداخت کنید. تعدادی از سطل های کاشت گوجه فرنگی متداول عبارتند از:
    • سطل هایی که از مواد بازیافتی ساخته شده اند، ارزان قیمت و قابل دسترس هستند و مناسب برای کاشت گوجه فرنگی می باشند. این سطلها معمولاً به اندازه کافی  برای حمل و نقل، سبک وزن هستند، البته باید سوراخ های زهکشی را در قسمت انتهایی آنها ایجاد کنید. اما سطل های پلاستیکی تیره رنگ، بیش از حد گرم می شوند و مواد شیمیایی سمی را به خاک منتقل می کنند. سطل های فلزی نیز  زنگ زده و پوسیده می شوند و محیط کاشت را آلوده می کنند.
    • بشکه ها نیز برای کاشت گوجه فرنگی مورد استفاده قرار می گیرند زیرا  فضای کافی برای رشد ریشه دارند. فقط به خاطر داشته باشید که حرکت دادن بشکه ها مشکل است و در نهایت نیز پوسیده می شوند. شما همچنین باید سوراخ های زهکشی را در قسمت انتهایی آنها ایجاد کنید. 
     
  4. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 4
     
    4
    جعبه های کاشت  گوجه فرنگی را در لبه ی بیرونی پنجره  قرار دهید. می توانید عملیات آبیاری و برداشتگوجه فرنگی  را به سادگی با باز کردن پنجره انجام دهید. در این روش با کمترین آفات برخورد خواهید کرد. برای جلوگیری از افتادن و واژگون شدن بوته های گوجه فرنگی، در ارقام کوچک مانند گوجه فرنگی گیلاسی، از یک حائل یا تکیه گاه (چوب) استفاده کنید. شما همچنین باید جعبه های کاشت گوجه فرنگی را به پنجره خود متصل و محکم کنید.
     
  5. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 5
     
    5
    گیاهان یا بوته های گوجه فرنگی خود را آویزان کنید. اگر نمی خواهید برای مراقبت از  گیاهانتان دائماً خم شوید، گوجه فرنگی ها را آویزان کنید. از آنجا که در این روش گیاهان در زمین یا نزدیک به سطح زمین نیستند، شما باید آنها را بیشتر آبیاری کنید. آنها همچنین نیاز به ابزار قوی دارند تا آنها را در جای خود محکم نگه دارد.
    • سبدها یا گلدان های آویز را می توان در آپارتمان های طبقه بالا از طریق پنجره ها آویزان کرد. فقط به خاطر داشته باشید که گزینه های انتخابی شما برای کاشت، محدود به ارقام کوچک گوجه فرنگیمانند گوجه فرنگی گیلاسی است.
    • برای آویزان کردن گیاه گوجه فرنگی همچنین می توانید از گلدان های وارونه (Upside-down) که از سطل های بازیافتی ساخته می شوند، استفاده کنید. در این حالت، گیاهان گوجه فرنگی، دیگر نیازی به تکیه گاه و حائل ندارند. همچنین پرندگان را کمتر در اطراف گوجه فرنگی ها پیدا می کنید، زیرا جایی برای نشستن ندارند. البته بدلیل عدم جذب آب، آب بر روی برگ و میوه ها چکه خواهد کرد که خود خطر بیماری ها را افزایش خواهد داد. گلدان های آویز معکوس یا وارونه، عملکرد کمی خواهند داشت.
     
 

بخش 2

آموزش کاشت گوجه فرنگی

  1. 1
    درابتدا بذر گوجه فرنگی را خریداری کنید. شما می توانید بذور گوجه فرنگی را بصورت آنلاین و ازفروشگاه زراعت یار خریداری کنید. بذور سالم گوجه فرنگی را تهیه و برای کاشت آنها برنامه ریزی کنید.
     
  2. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 10
    2
    بمنظور کاشت گوجه فرنگی بهتر است کمپوست را به میزان فراوان به خاک باغتان اضافه کنید. گوجه فرنگیها نیاز به یک محیط کاشت غنی بهمراه مواد آلی دارند. اگر نمی توانید کمپوست تولید کنید، ازکمپوست موجود در فروشگاه زراعت یار خریداری کنید کمپوستی که شامل گرد و خاک گرانیت و خاکستر باشد. شما حدود 5 تا 8 پوند در هر فوت مربع (25 تا 40 کیلوگرم در هر متر مربع) نیاز به کمپوست خواهید داشت. کمپوست را به اندازه ی  3 اینچ (6 تا 8 سانتیمتر) روی سطح خاک اضافه کنید.
    • قبل از اینکه نشاء گوجه فرنکی یا بذر را در خاک بکارید، یک مشت از مواد آلی یا ارگانیک یا پوسته ی تخم مرغ را درون سوراخی در انتهای گیاه قرار دهید. همانطور که ریشه ها عمیق تر رشد می کنند، ریشه ها مواد مغذی بیشتری نیز مصرف می کنند تا در زمان مناسب گوجه فرنگی  بزرگ تری تولید کنند.
     
  3. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 12
     
    3
    pH خاک گوجه فرنگی را بررسی کنید. گوجه فرنگی در خاک نیمه اسیدی رشد می کند. خاک بسیار اسیدی، کلسیم  گیاه را از بین می برد و منجر به پوسیدگی گلگاه گوجه فرنگی (Blossom-end rot یا پوسیدگی ته گوجه فرنگی) می شود. pH خاک را بین 6 تا 6.8 نگه دارید. اگر تست خاک شما بالاتر از 6.8 باشد، گوجه فرنگی ها را با مخلوطی از مقادیر مساوی از قهوه سرد و آب، آبیاری کنید. شما همچنین می توانید مالچ مانند کاج های سوزنی به خاک اضافه کنید. اگر PH  در مرحله ی تست خاک کمتر از 6.0 باشد، از آهک دولومیت یا منابع کلسیم مانند تخم مرغ خرد شده یا کلسیت استفاده کنید.
     
  4. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 6
     
    4
    برای پرورش و رشد گوجه فرنگی ها یک مکان آفتابی انتخاب کنید. گیاهان گوجه فرنگی را در مقابل نور کامل خورشید  قرار دهید. اگر در یک منطقه ی سردتر زندگی می کنید، هر روز حداقل 6 ساعت نور خورشید را برای گوجه فرنگی ها در نظر داشته باشید. اگر در ناحیه گرم تا داغ زندگی می کنید، مکانی انتخاب کنید که بعد از ظهر سایه داشته باشد.
    • به یاد داشته باشید که گیاهان گوجه فرنگی حتی در آب و هوای گرمتر نیز قادر به دریافت نور کامل خورشید هستند. شما فقط باید خاک را به خوبی مالچ پاشی و آبیاری کنید.
     
  5. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 7
    5
    در حین کاشت، فضای بین گیاهان گوجه فرنگی باید 18 تا 36 اینچ (45 تا 90 سانتیمتر) باشد. این فاصله معمولاً یک فضای مناسبی است تا شما بتوانید در میان گیاهان رفته و آبیاری کرده، علف هرز را حذف کرده و محصولات را برداشت کنید. اگر در آب و هوای گرم زندگی می کنید،  گوجه فرنگی ها را با فاصله ی 9 تا 18 اینچ (23 تا 46 سانتیمتر) از هم بکارید. این فاصله اجازه می دهد که گوجه فرنگی ها بر روی هم سایه انداخته و از سوختن آنها جلوگیری می کند.
     
  6. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 8
     
    6
    نشاء های گوجه فرنگی را بطور عمیق بکارید. حدود 50 تا 80 درصد از گیاه گوجه فرنگی را در خاک فرو کنید. خاک را بطور کامل در اطراف ریشه فشرده کنید. اطمینان حاصل کنید که ریشه ها کاملاً پوشیده شده اند. مطمئن شوید برگ های پایینی  گیاه را چیده اید و آنها را زیر خاک نکنید. اگر آنها را در زیر خاک کنید، آنها پوسیده خواهند شد.
    • هنگام جدا کردن گیاه گوجه فرنگی از گلدان ها،  پایین گلدان را ضربه بزنید و سعی کنید کل ریشه و خاک را یکجا بیرون بکشید. این نکته ی مهمی است زیرا جدا شدن ریشه ها از همدیگر می تواند به گیاه آسیب برساند.
     
 

بخش 3

آموزش مراقبت از گوجه فرنگی

  1. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 9
     
    1
    بوته ها و شاخ و برگ گوجه فرنگی ها را به قفس و یا حائل یا نگهدارنده ببندید. این کار از گوجه فرنگی هانگهداری می کند. قفس یا حائل را در زمان کاشت نشاء گوجه فرنگی ها نصب کنید. بیش از 14 روز صبر نکنید. اگر برایتان امکان دارد، می توانید قفس های گوجه فرنگی را خودتان بسازید.
    • قفس گوجه فرنگی باید حداقل 48 اینچ (1 متر) ارتفاع داشته باشد. اگر گیاهان سنگین شوند، احتمال خم شدن قفس ها وجود دارد، و  گاهی اوقات نیز در اثر وقوع طوفان و بادهای شدید تابستانی ، احتمال سقوط قفس ها وجود دارد. بنابراین با حذف برگ ها و ساقه های ثانویه، به رشد گیاه گوجه فرنگی کمک نموده و از بروز خطرات احتمالی فوق جلوگیری کنید.
    • یک نگهداره ی گیاه (چوب) باید حداقل 0.5 در 2 اینچ (1 در 5 سانتی متر) عرض و 6 تا 8 فوت (1.5 تا 2.5 متر) طول داشته باشد. نگهدارنده ها را در عمق حدود 12 تا 24 اینچ (30 تا 60 سانتی متر)، و حداقل 2 اینچ (5 سانتی متر) در اطراف گیاه، در خاک فرو کنید. با استفاده از نوارهای پارچه ای و یا نخ و ریسمان، با گره های شل و آزاد بصورت  حلقه ای گیاه را به چوب وصل کنید اینکار سبب خفه گی گیاه گوجه فرنگی نیز نمی شود، و فقط گیاه را محکم نگه می دارد. نگهدارنده ها را می توان از چوب بامبو، الوار، لوله های برقی یا آهنی، تهیه کرد.
     
  2. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 11
    2
    بوته های گوجه فرنگی را هر 7 تا 10 روز آبیاری کنید. این کار را بعد از هفته اول کاشت نشاء ها انجام دهید. اما در هفته اول کاشت نشاء، هر روز حدود 500 میلی لیتر با آب ولرم هر بوته ی گوجه فرنگیرا آبیاری کنید. آبیاری قطره ای بهتر از آبیاری بیش از حدی است که می تواند باعث افزایش بیماری های قارچی شود.
    • برای جلوگیری از کپک ها و یا بیماری های قارچی، گیاهان گوجه فرنگی را هنگام صبح آبیاری کنید.
    • آبیاری را پس 10 روز، کم کم کاهش دهید. اطمینان حاصل کنید که گوجه فرنگی ها 1 تا 3 اینچ (2 الی 8 سانتی متر) آب در هفته دریافت می کنند. هر گیاه حدود 2 گالن (7.5 لیتر) در هفته آب نیاز دارد، تقریباً اواخر هفته دوم بعد از نشاء گوجه فرنگی ها کار را شروع کنید.
    • آبیاری گیاهان گوجه فرنگی را  تا زمانی که بزرگتر شوند و همچنین در مواقعی  که آب و هوا گرم تر است، ادامه دهید.  2 تا 3 بار در هفته آبیاری شدید انجام دهید، حدوداً 1 گالن (3 تا 4 لیتر) در هر بار آبیاری، آب نیاز می باشد. اطمینان حاصل کنید که خاک مرطوب است و خیس نیست.
     
  3. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 13
    3
    مالچ را در بستر کاشت گوجه فرنگی ها اعمال کنید. پس از یک یا دو هفته از کاشت گوجه فرنگی ها، اطراف گیاهان را با مالچ هایی مانند کاه و پوشال یا علف های خشک بپوشانید. این کار باعث کنترل علف های هرز شده و از دست رفتن رطوبت خاک جلوگیری می کند. مالچ باید حدود یک اینچ (2.5 سانتیمتر) ضخامت داشته باشد و حداقل بصورت یک دایره 12 اینچ (حدود 30 سانتیمتر) ، اطراف ساقه را در برگیرد.
     
  4. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 14
     
    4
    یک کود مناسب برای بستر کاشت گوجه فرنگی ها انتخاب کنید. اگر خاک با مواد آلی غنی شده باشد، گوجه فرنگی ها می توانند خیلی خوب و طبیعی رشد کنند. اگر کود شیمیایی انتخاب کردید، کود سبزیجات را نیز در نظر داشته باشید. از نصف غلظت توصیه شده از کود شیمیایی در هر گالن / لیتر (با استفاده از راهنمای روی بسته بندی کودها) استفاده کنید.
    • از کود چمن برای گوجه فرنگی ها استفاده نکنید. نسبت مواد معدنی در کود چمن فقط برای رشد ساقه و برگ ها است.
    • هر چند کوددهی بیش از حد ممکن است باعث رشد بیشتر گوجه فرنگی ها  شود اما آنها را نسبت به بیماری ها و حشرات حساس تر می کند.
     
  5. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 15
     
    5
    ستون ها یا چوب ها و قفس های اطراف گوجه فرنگی ها را به آرامی تکان دهید. این کار باعث افزایش تولید میوه و حتی پخش شدن گرده ها می شود. این کار را یک یا دو بار در هفته به مدت 5 ثانیه انجام دهید. این کار را ابتدای گلدهی گیاهان گوجه فرنگی شروع کنید.
     
 

بخش 4

برطرف کردن مشکلات متداول زمین گوجه فرنگی

  1. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 16
    1
    جوانه های جانبی گوجه فرنگی را هرس کنید. جوانه های جانبی، شاخه های فرعی هستند که  بین ساقه اصلی و شاخه های دیگر  رشد می کنند. آنها از مواد مغذی گیاه برای رشدشان استفاده می کنند و تعداد برگ هایشان   بیشتر، اما میوه های کوچکتری تولید می کنند. بنابراین برای داشتن گوجه فرنگی های بزرگتر، جوانه های جانبی را هرس کنید.
     
  2. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 17
    2
    گرمای دریافتی بر روی گیاهان گوجه فرنگی را کاهش دهید. اگر در منطقه ای با آب و هوای گرم زندگی می کنید، ارقامی از گوجه فرنگی که تحمل گرما دارند مانند ارقام Phoenix ،Heatmaster  و Solar Fire را برای کاشت و پرورش انتخاب کنید. مکانی که صبح نور کامل خورشید و نور فیلتر شده ی بعد از ظهر را دریافت می کند، پیدا کنید. بین ساعات 10 صبح تا 2 بعد از ظهر، از گیاهان  در برابر آفتاب محافظت کنید.
    • اگر گوجه ها در طول گرمای شدید، با دمای شبانه ی  بیش از 24 درجه سانتیگراد و دمای روزانه ی بیش از 35 درجه سانتیگراد رسیده شدند، گوجه فرنگی ها را خیلی زود برداشت کنید. گوجه ها در گرمای شدید، رسیده شدنشان متوقف می شود.
     
  3. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 18
    3
    رطوبت را برای گیاهان گوجه فرنگی کنترل کنید. گیاهان گوجه فرنگی در طول روز به رطوبت بالای (80-90 درصد) و در شب به رطوبت متوسط (65-75 درصد) برای تولید میوه نیاز دارند. رطوبت بیش از 90 درصد و کمتر از 65 درصد می تواند باعث پوسیدگی گلگاه گوجه فرنگی شود. اگر  گوجه فرنگی را در یک گلخانه پرورش داده اید، برای سنجش رطوبت از دستگاه رطوبت سنجش استفاده کنید. برای افزایش رطوبت در خارج از منزل یا در گلخانه، سعی کنید گیاهان را مرطوب کنید. با افزایش تهویه، رطوبت را در گلخانه کاهش دهید.
    • اگر در منطقه ای با آب و هوای بسیار مرطوب زندگی می کنید، بهتر است  ارقام  گوجه فرنگی مقاوم به رطوبت را در فضای باز، مانند ارقام Ferline، Legend، Fantasio پرورش دهید.
     
  4. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 19
    4
    از پوسیدگی گلگاه (پوسیدگی ته گوجه فرنگی) گیاهان گوجه فرنگی جلوگیری کنید. پوسیدگی گلگاه یعنی سیاه شدن و خورده شدن ته گوجه فرنگی. هنگامی که شما آن را می بینید، دیگر برای نجات گیاه خیلی دیر شده است. پیشگیری بهترین راه برای مبارزه با پوسیدگی است. کمبود کلسیم باعث پوسیدگی گلگاه می شود. برای جلوگیری از این مشکل انجام مراحل زیر پیشنهاد می شود:
    • حدود یک گالن ( 4 لیتر) آب و یک قاشق غذاخوری (15 میلی لیتر) آب لیمو را باهم بجوشانید.
    • 6 قاشق غذاخوری پودر استخوان نیز به آب اضافه کنید. خوب به هم بزنید. 
    • به مدت 30 دقیقه با درب بسته آنها را بپزید.
    • اجازه دهید محلول خنک شود.
    • حدود 1 لیتر از محلول را برای هر گیاه در قسمت برگ و ریشه بریزید.
    • عملیات فوق را 2 بار در مدت 3 تا 5 روز تکرار کنید.
    • شما همچنین می توانید تخم مرغ خرد شده را در اطراف گیاهان گوجه فرنگی بپاشید تا کلسیم را به خاک اضافه کنید.
     
  5. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 20
    5
    وسایل دافع پرندگان، را تهیه کنید. وسایل قرمز رنگ را در اطراف قفس های گوجه فرنگی قرار دهید. در این صورت پرندگان فکر می کنند که آنها گوجه فرنگی هستند و به آنها نوک می زنند. وسایل سخت و سطوح بی مزه پرندگان را گیج می کند و این کار باعث می شود که گوجه فرنگی ها را رها کنند.
    • به خاطر داشته باشید که این کار فقط موقتاً نتیجه خواهد داد. قبل از اینکه میوه ها در گیاهانگوجه فرنگی برسند، از تورهای پارچه ای برای حفاظت گیاهان از پرندگان استفاده کنید.
     
  6. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 21
    6
    برای حفاظت گوجه فرنگی ها، جوجه ها و اردک ها را به باغ تان بیاورید.  جوجه ها و اردک ها از خوردن حلزونها و کرم های گوجه فرنگی لذت می برند. زیرا حلزونها و کرم های گوجه فرنگی می توانند گیاهان را با خوردن برگ ها از بین ببرند.
     
  7. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 22
    7
    حلزون ها را از اطراف گوجه فرنگی ها با استفاده از مقوا کنترل کنید. استفاده از استوانه های مقوایی از دستمال های توالت یا حوله های کاغذی، در اطراف پایه ساقه گیاه گوجه فرنگی در حالی که گیاه هنوز جوان است می تواند مفید باشد. بافت کارتنی این استوانه ها باعث می شود که حرکت حلزون ها از روی ساقه غیر ممکن شود.
     
  8. آموزش کاشت گوجه فرنگی مرحله 23
    8
    گیاهانی در اطراف زمین گوجه فرنگی بکارید که شکارچیان سودمند را جذب کنند. برخی از گزینه های خوب عبارتند از گل همیشه بهار، گل آهاری، گل جعفری و گل لادن. این گل ها، کفشدوزک ها و زنبورهای braconid را جذب می کنند، و شته ها و کرم های (hornworms) گوجه فرنگی را می خورند و از گوجه فرنگی در مقابل آفات مذکور محافظت می کنند.

برای نظر دادن ابتدا باید به سیستم وارد شوید. برای ورود به سیستم اینجا کلیک کنید.